Metoda 5 why
Definicja
Metoda 5 WHY (z ang. 5 dlaczego, inaczej: 5 Why, 5W) to jedna z metod wykrywania przyczyn problemów (lub defektów) polegająca na wielokrotnym zadawaniu pytania "Dlaczego?" prowadzącym do zgłębienia natury problemu. Twórcą jest japoński wynalazca i przemysłowiec Sakichi Toyoda. W trakcie rozwoju metodologii przemysłowej metoda 5W została szybko udoskonalona i wdrożona wewnątrz korporacji motoryzacyjnej Toyota.
Twórca Toyota Production System, Taiichi Ohno, opisuje 5W jako metodę naukowego podejścia Toyoty polegającą na kilkakrotnym zadawaniu pytania "Dlaczego?" dzięki czemu natura problemu, jak również jego rozwiązanie, staje się bardziej oczywiste. Metoda 5W zyskała na popularności na całym świecie i jest wykorzystywana do dziś jako jedna z zasad Kaizen.
Analiza 5 Why pozwala odpowiedzieć na pytania:
- Dlaczego powstał problem?
- Dlaczego go nie zauważyliśmy?
- Jak go rozwiązać?
Przykład modelowy
- Pytanie 1: Dlaczego wyrzuca Pan trociny na podłogę?
Odpowiedź pracownika: Ponieważ podłoga jest śliska i zagraża bezpieczeństwu. - Pytanie 2: Dlaczego podłoga jest śliska i zagraża bezpieczeństwu?
Odpowiedź pracownika: Jest na niej olej. - Pytanie 3: Dlaczego jest na niej olej?
Odpowiedź pracownika: Maszyna przecieka. - Pytanie 4: Dlaczego maszyna przecieka?
Odpowiedź pracownika: Olej spływa przez złączkę. - Pytanie 5: Dlaczego tak się dzieje?
Odpowiedź pracownika: Ponieważ osłonka złączki się zużyła.
W opisanym przykładzie przyczyną problemu jest więc zły stan urządzeń oraz brak przeglądów prewencyjnych uwzględniających kontrolę stanu zaworów.
Zalety
- Metoda 5W jest prostym narzędziem w rozwiązywaniu problemów, łatwym do zastosowania w każdej organizacji.
- Skuteczność tego narzędzia nie wymaga od pracowników żadnego specjalistycznego przygotowania.
- Metoda ta skłania pracowników do analitycznego myślenia i samodzielnej identyfikacji problemu.
Wady
- Metoda 5 why nie jest działaniem. Polega na dochodzeniu do problemu drogą dedukcji, która niekiedy może prowadzić do błędnych wniosków.
Porównaj:
serwis w przebudowie - linki do podobnych haseł są w trakcie uzupełniania
Bibliografia
- Imai Masaaki: Gemba Kaizen. Zdroworozsądkowe, niskokosztowe podejście do zarządzania. Warszawa: MT Biznes, 2006, s. 70
Opracowanie hasła: Joanna Rębisz